អេហ្ស៊ីប និងអេត្យូពីពាក់មុខយក្សដាក់គ្នាក្រោយ អេត្យូពីសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីលើទន្លេនីលជាឯកតោភាគី
រដ្ឋាភិបាលអេហ្ស៊ីបអោយដឹងថា ខ្លួនបានទទួលសេចក្តីជូនដំណឹងជាផ្លូវការមួយពីប្រទេសអេត្យូពីថា ប្រទេសនេះបាន ចាប់ផ្តើមដំណាក់កាលសាងសង់ដំបូងរបស់ខ្លួន ក្រោយចាក់បំពេញទំនប់វារីអគ្គិសនីដ៏ធំមួយលើដៃទន្លេដ៏សំខាន់របស់ទន្លេនីល និងជាទីតាំងបង្កឱ្យមានភាពតានតឹងជាច្រើនថ្ងៃ មុនពេលកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលនឹងត្រូវធ្វើឡើងនាពេលខាងមុខនេះ។
នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយនេះ ចេញកាលពីល្ងាចថ្ងៃចន្ទថា ក្រសួងធារាសាស្រ្តអេហ្ស៊ីបបដិសេធយ៉ាងដាច់អហង្ការ ចំពោះសកម្មភាពឯកតោភាគីនេះហើយបាននិយាយថា សកម្មភាពនេះរំលោភច្បាប់ និងបទដ្ឋានអន្តរជាតិ ដែលគ្រប់គ្រងលើគម្រោង សាងសង់នៅលើព្រំដែនទឹករួមគ្នានៃទន្លេអន្តរជាតិមួយនេះ។
ទំនប់វារីអគ្គិសនីហ្គ្រេនអេត្យូពី (GERD) ដែលត្រូវបានគេកំណត់ថា ជាគម្រោងវារីអគ្គិសនីធំបំផុតនៅទ្វីបអាហ្រ្វិក បានក្លាយទៅជាប្រភពជម្លោះ ផ្នែកការទូតជិតមួយទសវត្សរ៍រវាងប្រទេសអេត្យូពី និងប្រទេសនៅខាងក្រោមទន្លេ រួមមាន ប្រទេសអេហ្ស៊ីប និងប្រទេសស៊ូដង់។
ប្រទេសអេហ្ស៊ីប និងស៊ូដង់ ចង់ឱ្យប្រទេសនេះយល់ព្រមលើកិច្ចព្រមព្រៀងត្រីភាគីស្តីពីប្រតិបត្តិការទំនប់វារីអគ្គិសនី មុននឹងដំណើរការនៃការចាក់បំពេញចាប់ផ្តើម។ ប៉ុន្តែ ប្រទេសអេត្យូពី និយាយថា កត្តាធម្មជាតិគឺជាផ្នែកមួយនៃការសាងសង់គម្រោងនេះ ដូច្នេះហើយដំណើរការសាងសង់មិនអាចពន្យារពេលបានទេ។
កាលពីឆ្នាំមុន ប្រទេសស៊ូដង់ បាននិយាយថាដំណើរការនេះ បណ្តាលឱ្យមានការខ្វះខាតទឹក រួមទាំងនៅទីក្រុង Khartoum ដែលជាដែនដីមានជម្លោះជាមួយនឹងប្រទេសអេត្យូពី។
លោក Yasser Abbas រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងទឹករបស់ប្រទេសស៊ូដង់ បានព្រមានកាលពីខែ មេសា ថា ប្រសិនបើ ប្រទេសអេត្យូពីឈានទៅមុខដល់ដំណាក់កាលទី ២ នៃការចាក់បំពេញ ប្រទេសលោក នឹងប្តឹងក្រុមហ៊ុនអ៊ីតាលី ដែលជាអ្នកសាងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនី និងរដ្ឋាភិបាលអេត្យូពីផងដែរ។
ភាគីប្រទេសអេត្យូពី បានមានប្រសាសន៍ថា គម្រោងនេះមានសារៈសំខាន់ណាស់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍ ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលនៅទីក្រុង Cairo និងក្រុង Khartoum បារម្ភថា គម្រោងនេះអាចនឹងធ្វើឱ្យមានការរអាក់រអួលដល់ការទទួលទឹកដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្លួន។
ទោះយ៉ាងណា គេមិនឃើញមានអត្ថាធិប្បាយភ្លាមៗ ពីមន្រ្តីរដ្ឋាភិបាលអេត្យូពី ដែលបញ្ជាក់ថា ការចាក់បំពេញក្នុងដំណាក់កាលទី ២ បានចាប់ផ្តើមហើយ ឬ នៅនោះទេ ប៉ុន្តែមន្ត្រីក្រសួងទឹកជាន់ខ្ពស់ បានប្រាប់ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានបារាំង AFP ថា កាលបរិច្ឆេទនៃការសាងសង់នឹងធ្វើឡើងស្របតាមកាលវិភាគ ដែលប្រទេសអេត្យូពីគ្រោងទុក។
ប្រទេសអេត្យូពី បានអះអាងថាការបន្ថែមទឹកទៅក្នុងអាងស្តុកទឹក ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងនៅខែ កក្កដា និង សីហា គឺជាផ្នែកមួយនៃសំណង់ ដែលជួយដល់លំហូរទឹកតាមធម្មជាតិ។ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៅក្រសួងទឹក បាននិយាយថា ការចាក់បំពេញបន្ថែមនេះ នឹងជួយដល់លំហូរទឹកនៃការសាងសង់គម្រោង។ ប្រសិនបើទឹកភ្លៀង ត្រូវធ្លាក់ខ្លាំងក្នុងនៅខែ កក្កដា អញ្ចឹងវាគង់តែនឹងចាប់ផ្តើមនៅខែដដែលនេះ។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងធារាសាស្រ្តអេហ្ស៊ីប លោក Mohamed Ghanim បានប្រាប់បណ្តាញទូរទស្សន៍ក្នុងស្រុកមួយថា បរិមាណទឹកដែលបានរាំងស្ទះ នឹងអាស្រ័យលើបរិមាណទឹកភ្លៀងតាមរដូវ ដែលបានហូរចុះ នៅក្នុងប្រទេសអេត្យូពី។ លោកបាននិយាយថា៖ «យើងនឹងមិនទាន់ទទួលឥទិ្ធពលណាមួយពីគម្រោងលើទន្លេនីលភា្លមៗនោះទេ។ ប៉ុន្តែ យើងត្រូវចាំមើលមួយខែ ឬមួយខែកន្លះទៀត ស្ថានភាពនឹងក្លាយជាយ៉ាងណា»?
យ៉ាងណាមិញ ទាំងប្រទេសអេហ្ស៊ីប និងស៊ូដង់ បានជំរុញប្រទេសអេត្យូពីឱ្យចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងមួយស្តីពីការចាក់បំពេញ និងប្រតិបត្តិការទំនប់នេះ ហើយបានទទូចដល់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ឱ្យដោះស្រាយបញ្ហានេះនៅក្នុងប៉ុន្មានសប្តាហ៍ថ្មីៗនេះទៀតផង។
កិច្ចប្រជុំនៅថ្ងៃ ព្រហស្បតិ៍នេះ នេះ ត្រូវបានស្នើសុំ ដោយទុយនេស៊ីក្នុងនាមប្រទេសអេហ្ស៊ីបនិងស៊ូដង់។ ប៉ុន្តែឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំងប្រចាំនៅអង្គការសហប្រជាជាតិ បាននិយាយកាលពីសប្តាហ៍មុនថា ក្រុមប្រឹក្សារបស់ខ្លួន មិនអាចធ្វើអ្វីបាន ក្រៅពីការបង្រួបបង្រួមភាគីនោះទេ។ នេះបើតាមឱ្យដឹងពីប្រភពការទូត ដែលប្រាប់ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន AFP ។
រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសអេហ្ស៊ីប លោក Sameh Shoukry បាននិយាយ នៅក្នុងលិខិតមួយផ្ញើទៅអង្គការសហប្រជាជាតិថា ការចរចាគឺស្ថិតក្នុងភាពជាប់គាំង អេស្ស៊ីបបានចោទប្រកាន់ប្រទេសអេត្យូពីពីការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលនយោបាយនិរទេស ដែលបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់កិច្ចប្រឹងប្រែងរួមរបស់ខ្លួន ដើម្បីឈានដល់កិច្ចព្រមព្រៀងរួមមួយនៃភាគីទាំងពីរ។
ទោះយ៉ាងណា កន្លងមករដ្ឋាភិបាលអេត្យូពី តែងប្រកាសថា ខ្លួននឹងបន្តទៅដំណាក់កាលទី ២ នៃការចាក់បំពេញទន្លេបន្តទៀត នៅខែ កក្កដា បើទោះកិច្ចព្រមព្រៀងរួមនេះធ្វើចេញ ឬ មិនចេញក៏ដោយ។
ប្រធានាធិបតីអេហ្ស៊ីប Abdel Fattah el-Sisi ធ្លាប់បានព្រមាន ប្រទេសអេត្យូពីកាលពីដើមឆ្នាំនេះថា រដ្ឋាភិបាលអេស្ស៊ីប នឹងមិនអត់ធ្មត់ ចំពោះវិធានការណាមួយ ដែលនឹងកាត់បន្ថយចំណែកទឹករបស់អេហ្ស៊ីបពីទន្លេនីលទេ។
ដោយឡែក ប្រទេសស៊ូដង់ក៏សង្ឃឹមថា គម្រោងនេះនឹងជួយទប់ទល់ទឹកជំនន់ប្រចាំឆ្នាំ ប៉ុន្តែខ្លាចថាទំនប់វារីអគ្គិសនីនេះ នឹងរងការខូចខាត ព្រោះគ្មានកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីប្រតិបត្តិការរវាងអេត្យូពី និងប្រទេសដទៃ។
គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ទំនប់វារីអគ្គិសនីខ្នាតធំនេះ មានប្រវែង ១៤៥ ម៉ែត្រ ដែលចាប់ផ្តើមសាងសង់តាំងពីឆ្នាំ ២០១១ និងមានសមត្ថភាពផលិតបាន ៧៤ ពាន់លានម៉ែត្រគូប។ ដំណើរការចាក់បំពេញ បានចាប់ផ្តើមកាលពីឆ្នាំមុន ដោយប្រទេសអេត្យូពី និងបានប្រកាសនៅខែកក្កដាឆ្នាំ ២០២០ ថា ខ្លួនបានសម្រេច គោលដៅរបស់ខ្លួនក្នុងការសាងសង់អាងស្ទុក មានសមត្ថភាពផ្ទុកទឹកបានទៅដល់ ៤,៩ ពាន់លានម៉ែត្រគូប គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីសាកល្បងទួរប៊ីនពីរដំបូងរបស់ទំនប់ ដែលជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់មួយឆ្ពោះទៅរកការផលិតថាមពលនាពេលឆាប់ៗ។ សៅ សម្ភស្ស
