ហេតុអ្វីបានជាសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសតួកគីកំពុងប្រឈមនឹងគ្រោះមហន្តរាយ?
សញ្ញានៃវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនៅប្រទេសតួកគីត្រូវបានមើលឃើញនៅទូទាំងប្រទេស។ ប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើននាក់តម្រង់ជួរក្នុងខ្សែខ្វាត់ខ្វែងដូចពស់ ដើម្បីរងចាំទិញនំប៉័ង។ តម្លៃឱសថ ម្ហូបអាហារ ទឹកដោះគោ និងផលិតផលប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះ គឺកំពុងកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ ស្ថានីយប្រេងឥន្ធនៈមួយចំនួនបានបិទបន្ទាប់ពីពួកគេអស់ស្តុកផលិតផល។ ការផ្ទុះកំហឹងតាមដងផ្លូវ បានកើតឡើងជាញឹកញាប់។
កាលពីខែមុនសហព័ន្ធសហជីពពាណិជ្ជកម្មតួកគីបាននិយាយថា៖ «ភាពអត់ការងារធ្វើ តម្លៃរស់នៅខ្ពស់ ការឡើងថ្លៃ និងបំណុល គឺកំពុងធ្វើឱ្យការរស់នៅរបស់យើងកាន់តែលំបាក»។
សូម្បីតែមុនពេលការរាតត្បាតនៃមេរោគឆ្លង និងការរាំងស្ទះនៃខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់បានចាប់ផ្តើមរារាំងសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ប្រទេសតួកគីបានប្រឈមមុខនឹងការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចរួចស្រាប់ទៅហើយ ខណៈពេលដែលប្រទេសព្យាយាមដោះស្រាយបំណុលដ៏ធំ ការធ្លាក់តម្លៃរូបិយប័ណ្ណលីរ៉ា និងការកើនឡើងអតិផរណា។ ប៉ុន្តែនៅរយៈពេលប៉ុន្មានសប្ដាហ៍ចុងក្រោយនេះ វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនេះ ដែលដើមឡើយមានល្បឿនយឹត បានកើនសំទុះយ៉ាងខ្លាំង ហើយអ្នកជាន់ឈ្នាន់ពន្លឿនបន្ថែមគឺលោកប្រធានាធិបតីរេស៊ីប តៃយីប អេរដូហ្គែន។
បញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចតួកគីមានឫសគល់ជ្រៅយ៉ាងជ្រៅ ប៉ុន្តែបញ្ហានៅពេលថ្មីៗនេះគឺបណ្ដាលមកពីការទទូចរបស់លោកអេរដូហ្គែនដើម្បីបញ្ចុះការប្រាក់ក្នុងប្រព័ន្ធធនាគារតួកគី ខណៈពេលដែលអតិផរណាកំពុងកើនឡើង ដែលនេះជាយុទ្ធសាស្ត្រផ្ទុយទាំងស្រុងពីការណែនាំរបស់សេដ្ឋកិច្ចវិទូស្ទើរតែទាំងអស់។
សេចក្ដីប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់លោកអេរដូហ្គែនក្នុងការកាត់បន្ថយអត្រាការប្រាក់ បើទោះបីជាអត្រាអតិផរណារបស់ប្រទេសនេះឡើងដល់កម្រិតគួរឱ្យព្រួយបារម្ភ ២១ ភាគរយ ហាក់ដូចជាកំពុងរុញច្រានឱ្យប្រទេសតួកគីកាន់តែខិតជិតចំណុចធ្លាក់ពីលើជ្រោះ។
ជាធម្មតាវិនិយោគិន និងម្ចាស់អាជីវកម្មតែងតែមានទំនុកចិត្តលើធនាគារកណ្ដាល និងអាជ្ញាធរហិរញ្ញវត្ថុ ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពអតិផរណា និងកំណត់អត្រាការប្រាក់សមរម្យសម្រាប់ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច។ ប៉ុន្តែលោកអេរដូហ្គែនបានបង្ហាញថាប្រសិនធនាគារកណ្ដាល ឬរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុមិនធ្វើតាមបំណងរបស់លោក លោកនឹងបណ្ដេញពួកគេចេញពីតំណែង ដូចដែលលោកបានផ្លាស់ប្ដូររដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុចំនួនបីរូបផ្សេងគ្នាក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។
លោក អេរដូហ្គែនបានលើកឡើងថាការរក្សាអត្រាការប្រាក់ទាប គឺនឹងធ្វើឱ្យម្ចាស់អាជីវកម្មកាន់តែចង់ខ្ចីបំណុលដើម្បីធ្វើការវិនិយោគពង្រីកអាជីវកម្មរបស់ពួកគេ និងជួលបុគ្គលិកបន្ថែម ខណៈពេលដែលអ្នកប្រើប្រាស់កាន់តែចង់ចាយលុយ។ លោកក៏និយាយថាការធ្លាក់ចុះនៃរូបិយប័ណ្ណលីរ៉ា គឺនឹងជួយធ្វើឱ្យតម្លៃផលិតផលនាំចេញរបស់តួកគីធ្លាក់ចុះ ហើយងាយប្រកួតប្រជែងជាមួយអ្នកដទៃ។
ការលើកឡើងអេដូហ្គែនគឺសមស្របដល់មួយកម្រិត ប៉ុន្តែផលប៉ះពាល់នៃការធ្វើបែបនេះគឺមានធំជាងផលប្រយោជន៍ ដោយសារសេដ្ឋកិច្ចរបស់តួកគីគឺរំពឹងយ៉ាងខ្លាំងទៅលើការនាំចូលវត្ថុធាតុដើម និងផលិតផលប្រើប្រាស់ពីក្រៅប្រទេស។
ខណៈពេលដែលអត្រាការប្រាក់ធ្លាក់ចុះ អត្រាអតិផរណាកើនឡើង។ តម្លៃរូបិយប័ណ្ណលីរ៉ាបានធ្លាក់ចុះដល់កម្រិតទាបបំផុតនៅដើមសប្ដាហ៍នេះ ដោយ ១៤,៣ លីរ៉ាអាចប្ដូរបានមួយដុល្លារអាមេរិក ធៀបនឹង ៧ លីរ៉ាកាលពីដើមឆ្នាំនេះ។ ការធ្លាក់ចុះដ៏ចោតនេះបានធ្វើឱ្យតម្លៃផលិតផលនាំចូលកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ កង្វះផលិតផលបានក្លាយជារឿងធម្មតា ហើយប្រជាជនជាច្រើនបានជួបការលំបាកក្នុងការទិញម្ហូបអាហារ និងឥន្ធនៈ។ អាជីវកម្មជាច្រើន ជាពិសេសអាជីវកម្មខ្ចីបំណុលពីបរទេស បានប្រកាសក្ស័យធន។
អមជាមួយនឹងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី ដែលនឹងប្រព្រឹត្តឡើងក្នុងរយៈពេល ១៨ ខែខាងមុខនេះ លោក អេរដូហ្គែន ហាក់ដូចជាជឿជាក់ថាយុទ្ធសាស្រ្តរបស់លោកនឹងអាចឱ្យសេដ្ឋកិច្ចតួកគីរីកចម្រើនចេញពីបញ្ហារបស់ខ្លួន។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ សេដ្ឋកិច្ចវិទូភាគច្រើននិយាយថាទំនងនឹងដួលរលំច្រើនជាង៕

ប្រភព៖ New York Times