ភាពតានតឹងរវាងចិន និងអាមេរិកបន្តកើតមាន អំឡុងទស្សនកិច្ចរបស់អនុរដ្ឋមន្ត្រីអាមេរិកទៅកាន់ប្រទេសចិន
ភាពតានតឹងរវាងចិន និងសហរដ្ឋអាមេរិកនៅបន្តកើតមានក្នុង អំឡុងពេលដែលលោកស្រី Wendy Sherman អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសអាមេរិកធ្វើដំណើរមកកាន់ទីក្រុងធានជីន (Tianjin) ប្រទេសចិនកាលពីថ្ងៃទី២៥-២៦ ខែកក្កដាកន្លងទៅ។
កាលពីថ្ងៃអាទិត្យលោកស្រី Sherman បានចូលជួបជាមួយ លោក Xie Feng អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិនទទួលបន្ទុកទំនាក់ទំនងជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក។ សារព័ត៌មាន Reuters បានដកស្រង់សម្ដីមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អាមេរិកមួយរូបថា ជំនួបរវាងអនុរដ្ឋមន្ត្រីទាំងពីរប្រព្រឹត្តរយៈពេលរហូតដល់ទៅ ៤ម៉ោង។ នៅថ្ងៃចន្ទ ដែលជាថ្ងៃបន្ទាប់ លោកស្រីអនុរដ្ឋមន្ត្រីបានជួបជាមួយនឹងលោក Wang Yi ទីប្រឹក្សារដ្ឋ និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិន។
ក្នុងជំនួបទាំងពីរនេះ មិនមានសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន ឬ សេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមណាមួយ ដែលសបញ្ជាក់អំពីចំណុចព្រមព្រៀងគ្នាណាមួយនោះទេ ហើយភាគីអាមេរិក និងភាគីចិនបានធ្វើសន្និសីទកាសែតដាចដោយឡែកពីគ្នា។ ទោះជាមានការចុះផ្សាយផ្សេងៗគ្នាយ៉ាងណាក្ដី ទាំងចិន និងអាមេរិកបានរំលេចឱ្យឃើញថា ជំនួបរវាងភាគីទាំងពីរមានលក្ខណៈត្រង់ៗនឹងគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយភាគីទាំងពីរនៅតែឱ្យតម្លៃលើការពិភាក្សា និងការទាក់ទងគ្នា។
ក្រោយពីបញ្ចប់ជំនួបរវាងលោក Xie Feng និងលោកស្រី Sherman កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ក្រសួងការបរទេសចិនបានចេញសេចក្ដីសង្ខេបព័ត៌មានចំនួន ៦អត្ថបទផ្សេងគ្នាភ្លាមៗទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មាន ដោយអត្ថបទទាំង ៦នោះ ឆ្លុះបញ្ចាំងអំពីការលើកឡើងរបស់លោកអនុរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសប្រាប់ទៅកាន់អាមេរិក។
ការលើកឡើងរបស់លោក Xie ច្រើនតែបង្ហាញពីរឿងមិនសប្បាយចិត្តរបស់ចិន ចំពោះសកម្មភាពអាមេរិក។ ក្នុងនោះដែរ លោក Xie បានលើកឡើងថា «ទំនាក់ទំនងចិន-សហរដ្ឋអាមេរិកស្ថិតក្នុងសភាពទាល់ច្រក ដោយសារតែមូលហេតុចម្បងបំផុតនោះគឺ ប្រជាជនអាមេរិកចាត់ទុកចិនជា “សត្រូវស្រមើស្រមៃ”»។ ក្រៅពីការវាយប្រហារជាពាក្យសម្ដីទៅកាន់អាមេរិក អនុរដ្ឋមន្ត្រីរូបនេះបានដាក់បញ្ជីនៃការទាមទារទៅកាន់លោកស្រីអនុរដ្ឋមន្ត្រីអាមេរិកចំនួន ២ផ្សេងគ្នា នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Xinhua។
បញ្ជីទីមួយគឺ បញ្ជីនៃទង្វើអាក្រក់របស់អាមេរិក ដែលត្រូវតែបញ្ឈប់។ ក្នុងបញ្ជីនេះចិន ជំរុញឱ្យអាមេរិកទម្លាក់ចោលដោយឥតលក្ខខណ្ឌនូវការដាក់ទណ្ឌកម្មមិនឱ្យទិដ្ឋាការ (Visa) អាមេរិកទៅឱ្យមន្ត្រីគណបក្សកុម្មុយនិស្តចិន ទម្លាក់ចោលនូវការដាក់ទណ្ឌកម្មទៅលើថ្នាក់ដឹកនាំ មន្ត្រី និងអង្គភាព/ស្ថាប័នចិននានា ក៏ដូចជាលុបចោលនូវការរឹតត្បិតការផ្ដល់ទិដ្ឋាការទៅឱ្យនិស្សិតរបស់ចិន។
បន្ថែមពីលើនេះទៀត ចិនក៏ជំរុញឱ្យអាមេរិកបញ្ឈប់នូវការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញដល់សហគ្រាសរបស់ចិន និងស្ថាប័នរបស់ចិនដូចជា វិទ្យាស្ថានខុងជឺ ព្រមទាំងទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាននានារបស់ចិន។ នៅក្នុងករណីនេះ ចិនក៏ស្នើឱ្យអាមេរិកបញ្ឈប់នូវការយាយីទៅលើលោកស្រី Meng Wanzhou នាយកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុរបស់ Huawei ដែលពេលនេះកំពុងស្ថិតក្រោមការឃុំខ្លួនដោយអាជ្ញាធរកាណាដា។
បញ្ជីទីពីរគឺ បញ្ជីដែលចិនបង្ហាញពីការព្រួយបារម្ភទៅលើសហរដ្ឋអាមេរិកពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាមួយចំនួន ដែលមានដូចជា បញ្ហាដែលអាមេរិកបដិសេធសំណើស្នើសុំវីសារបស់និស្សិតចិន បញ្ហាដែលបេសកកម្មការទូត និងកុងស៊ុលចិនទទួលរងការយាយីពីមនុស្សមួយចំនួននៅអាមេរិក បញ្ហារើសអើងជាតិសាសន៍អាស៊ី និងរឿងដែលពលរដ្ឋចិនរងគ្រោះដោយសារអំពើហិង្សានៅសហរដ្ឋអាមេរិកជាដើម។
លុះដល់ពេលជំនួបរវាងលោក Wang Yi និងលោកស្រី Sherman ជំនួបហាក់បីដូចជានៅតានតឹងដដែល ប៉ុន្តែភាពតានតឹងនៅក្រោមប្រធានបទផ្សេង។ នៅក្នុងការចុះផ្សាយរបស់ក្រសួងការបរទេសចិន ជំនួបរវាងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៃប្រទេសទាំងពីរ ហាក់ដូចជាពិភាក្សាអំពីរឿងសំខាន់ៗនៃស្ថានភាពទូទៅក្នុងទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ។
ជាមួយគ្នានោះ លោក Wang Yi ក៏បានដាក់ចេញនូវការទាមទារចំនួន ៣ របស់ចិនទៅកាន់លោកស្រី Sherman ដែលក្នុងនោះមានដូចជា (១) សហរដ្ឋអាមេរិកដាច់ខាតមិនត្រូវប៉ុនប៉ងក្នុងការសកម្មភាពណាមួយក្នុងការផ្លាស់ប្ដូរប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងបែបសង្គមនិយមរបស់ចិន (២) សហរដ្ឋអាមេរិកមិនត្រូវប៉ុនប៉ងក្នុងការបង្អាក់ការអភិវឌ្ឍរបស់ចិនឡើយ និង (៣) សហរដ្ឋអាមេរិកមិនត្រូវរំលោភបំពានអធិបតេយ្យភាពរបស់ចិន ឬ ធ្វើសកម្មភាពណាប៉ះពាល់ដល់បូរណភាពដែនដីរបស់ចិនឡើយ។
ខុសប្លែកពីចិន សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិកមានលក្ខណៈខ្លី ដោយសរុបទាំងអស់មានតែ ៣កថាខណ្ឌប៉ុណ្ណោះ។ ប្រភពអាមេរិកបានឱ្យដឹងថា លោកស្រី Sherman បានលើកយកសកម្មភាពរបស់ចិន ដែលអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តមានក្ដីព្រួយបារម្ភ។ សកម្មភាពទាំងនោះរួមមានបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនានានៅតំបន់ស៊ីនជាំង ទីបេ និងហុងកុង ព្រមទាំងសកម្មភាពរបស់ចិននៅខាងប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត ក៏ដូចជាសកម្មភាពរបស់ចិននៅតំបន់តៃវ៉ាន់ សមុទ្រចិនខាងកើត និងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ រឿងរ៉ាវពាក់ព័ន្ធនឹងការស៊ើបអង្កេតដំណាក់កាលទីពីរអំពី ប្រភពនៃជំងឺកូវីដ១៩ ក៏ត្រូវបានលោកស្រីអនុរដ្ឋមន្ត្រីលើកយកមកនិយាយផងដែរ។
ពាក់ព័ន្ធនឹងរឿងអធិបតេយ្យភាពកោះតៃវ៉ាន់ សារព័ត៌មានចិន Xinhua បានចុះផ្សាយថា លោកស្រី Sherman បានបញ្ជាក់ពីគោលជំហររបស់សហរដ្ឋអាមេរិកថា អាមេរិកគាំទ្រ «គោលនយោបាយចិនតែមួយ» និងមិនគាំទ្រទេនូវគំនិត «តៃវ៉ាន់ឯករាជ្យ»ទេ។ ប៉ុន្តែប្រភពព័ត៌មានពីក្រសួងការបរទេសអាមេរិក មិនមានចុះរឿងនេះនោះទេ។
និយាយតាមទូរស័ព្ទប្រាប់សារព័ត៌មាន New York Times លោកស្រី Sherman បាននិយាយថា «យើងនិយាយត្រង់ៗទៅគ្នាទៅវិញទៅមកលើ រឿងដែលមិនមានជំហរខុសគ្នា។ ចំពោះរឿងដែលមានប្រយោជន៍រួម យើងមានការពិភាក្សាប្រកបដោយស៊ីជម្រៅ ហើយក៏ចែករំលែកនូវគំនិតមួយចំនួនផងដែរ»។
សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេសអាមេរិកបានឱ្យដឹងថា លោកស្រីអនុរដ្ឋមន្ត្រីក៏បាននិយាយអំពីការងារមួយចំនួន ដែលអាមេរិក និងចិនអាចធ្វើការជាមួយគ្នាបាន ដោយក្នុងនោះមានដូចជា វិបត្តិអាកាសធាតុ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ការទប់ស្កាត់ការរីកសាយភាយអាវុធ ព្រមទាំងបញ្ហាតំបន់នានាដូចជា បញ្ហាកូរ៉េខាងជើង បញ្ហាអ៊ីរ៉ង់ បញ្ហាអាហ្វហ្គានីស្ថាន និងបញ្ហានៅប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា៕
ប្រភព៖ Reuters
